పిల్లలకు ఇంటర్నెట్ వినియోగం ప్రాథమిక హక్కే: అక్షర జ్యోతి సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు

పిల్లలకు ఇంటర్నెట్ వినియోగ హక్కు కూడా ఉందని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. ఆన్లైన్లో పిల్లలకు ఎదురయ్యే ప్రమాదాలను సాకుగా చూపిస్తూ వారికి ఇంటర్నెట్ను పూర్తిగా నిరాకరించడం సమంజసం కాదని పేర్కొంది. పిల్లల భద్రతను కాపాడటంతో పాటు వారి స్వేచ్ఛ, హక్కులను కూడా పరిరక్షించాలని సూచించింది.

రాజ్యాంగంలోని ప్రాథమిక హక్కుల పరిధిలోకి ఇంటర్నెట్

జస్టిస్ జేబీ పార్దివాలా, జస్టిస్ కె. వినోద్ చంద్రన్లతో కూడిన ధర్మాసనం ఈ అంశంపై కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది. రాజ్యాంగంలోని 21వ అధికరణం కల్పించే జీవించే హక్కు, వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛతో పాటు 19(1)(ఎ) అధికరణంలోని భావప్రకటన స్వేచ్ఛకు ఇంటర్నెట్ వినియోగం సంబంధం ఉందని తెలిపింది. ఈ హక్కులు పెద్దలకే కాకుండా పిల్లలకు కూడా వర్తిస్తాయని పేర్కొంది.

పిల్లల కోసం ప్రత్యేక భద్రతా నిబంధనలు

ఇంటర్నెట్ వినియోగాన్ని పూర్తిగా నిషేధించడానికి బదులుగా పిల్లలను ఆన్లైన్ ప్రమాదాల నుంచి రక్షించే చర్యలు తీసుకోవాలని ధర్మాసనం సూచించింది. ఇందులో భాగంగా సామాజిక మాధ్యమాల్లో పిల్లల కోసం ప్రత్యేకంగా చైల్డ్ మోడ్ అందుబాటులోకి తీసుకురావడం, తల్లిదండ్రుల పర్యవేక్షణను ప్రోత్సహించడం, అపరిచితుల నుంచి వచ్చే సందేశాలు, సంప్రదింపులపై పరిమితులు విధించడం వంటి చర్యలను పరిశీలించాలని పేర్కొంది. పిల్లలకు హానికరమైన కంటెంట్ను నియంత్రించాల్సిన అవసరాన్ని కూడా గుర్తుచేసింది.

ఆన్లైన్ వేధింపుల నివారణకు చర్యలు

పిల్లలపై లైంగిక దోపిడీ, వేధింపులకు సంబంధించిన కంటెంట్ను గుర్తించి తొలగించేందుకు సమర్థవంతమైన వ్యవస్థ అవసరమని సుప్రీంకోర్టు పేర్కొంది. ఇందుకోసం కేంద్ర ప్రభుత్వం, సామాజిక మాధ్యమ సంస్థలు తగిన చర్యలు తీసుకోవాలని సూచించింది. పిల్లలకు ఇంటర్నెట్ అందుబాటులో ఉండటంతో పాటు, వారు సురక్షితంగా దానిని వినియోగించుకునేలా తగిన నియంత్రణలు ఉండాలని స్పష్టం చేసింది.

మొత్తంగా పిల్లల ఇంటర్నెట్ వినియోగాన్ని పూర్తిగా నిషేధించడం కాకుండా, వారి ప్రాథమిక హక్కులను కాపాడుతూ ఆన్లైన్ భద్రతకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని సుప్రీంకోర్టు అభిప్రాయపడింది. పిల్లల హక్కులు, డిజిటల్ భద్రత మధ్య సమతుల్యత అవసరమని ఈ వ్యాఖ్యలు సూచిస్తున్నాయి.